Kategoriarkiv: hudpleie

Zero Waste: Bad

Overgangen til Zero Waste-bad kan vere enklare enn du trur. Sjå korleis du enkelt kan lage dine eigne hygieneprodukt, få eit ryddig og oversiktleg bad, samstundes som du kuttar unødvendig søppel og sparar pengar.

Vi har ofte meir en vi treng i baderomsskapet, og det hopar seg fort opp med ulike produkt som ein i gjerningsaugneblinken var overtydd om at ein trengte. Eg hugsar sjølv ein sjølvbruningskrem eg var overtydd om ville gjere meg like gyllenbrun som den vakre dama i reklamen. Ikkje berre ga den meg ein gulaktig fargen, den distinkte sjølvbruningslukta var ganske avslørande der eg satt i festleg lag. I tillegg var det jo uansett sol eg trengte. Det er jo ingen ting som er betre en frisk fjelluft og solkyssa kinn. Det enkle er ofte det beste. Det gjeld også baderomshylla.

Gjer det sjølv

Det som er so fint med å lage sine eigne hygieneprodukt er at dersom du ikkje likar lukta, smaken, eigenskapane til produktet eller konsistensen, så kan du endre det. Det finst og fleire gjenbruksartiklar som kan erstatte eingongsartiklar som barberhøvel I plast, Q-tips, plasttannkost, tanntråd, vaskeserviettar, for å nemne nokre.

Tannkost

Når din kommersielle tannkost er utslitt, kva med å bytte den ut med ein i bambus? Det går an å kjøpe den med naturbus (ofte svinebust) eller syntetisk bust. Svinebust kan gje litt smak, så dersom du er sensitiv for dette eller er vegbanar/ vegetarianar er syntetisk bust eit betre alternativ. Send gjerne inn tips om du veit om tannkost med naturbust som ikkje er laga av dyr. Bambustannkost med naturbust kan komposterast slik den er.

Dersom du vel syntetisk bust kan du nappe ut busta når tannkosten er gåen, for so å bruke tannkosten som planteskilt i bedet eller liknande. Eventuelt kan du ta den i komposten (dersom du leverar til kommunen, sjekk om dette går under deira ordning).

Tanntråd

Har du eit gammalt silkesjal som ikkje lenger kan brukast? Då kan du bruke den som tanntråd. Klipp ut ein flik og dra ut trådar etter behov. Tanntråden kan resirkulerast etter bruk og silkesjalet får eit nytt liv som tanntråd. Dersom du er veganer eller av andre grunnar ikkje vil bruke silke, kan du kjøpe ein gummemasør hos apoteket. Den er i kobber med utsiftbar gummi på toppen, som ein maserar gummen med. Dersom dei ikkje har det inne, spør om dei kan bestille det inn til deg.

7187426552_59caf64054_z.jpg
Slitt silke som ikkje lenger er i bruk kan brukast til tanntråd. Foto: Llorenc Pié
Ansiktsvask/ fuktighetsolje

Den blomstrande hudpleieindustrien vil gjerne overtyde oss om at vi må vaske huda vår fri for olje og bruke sterke kunstige kjemikaliar for å unngå kviser og ureinheter. Etter å ha leita lenge etter produkt som virka, enda eg opp med å prøve olivenolje som hudvask og fuktighetsolje. Huda mi har aldri vore betre. Og det er gjerne noko du allereie har i huset. Dersom du brukar sminke er olivenolje også god som sminkefjernar, saman med ein vaskeklut i bomull. Du kan lese meir om det her.

Skrubb

Det har vore mykje skriveri om mikroplast i skrubb og tannkrem. Grunnen til at mikroplast er brukt i skrubb og tannkrem er ikkje nødvendigvis fordi det er betre, men det er billig. Heldigvis treng vi ikkje mikroplast for å lage ein god skrubb, du kan enkelt lage dette av til dømes olje og salt, eller honning og sukker. Eventuelt så kan du gje kaffigruten nytt liv som skrubb.

Deodorant

Kokosolje og natron er mykje brukt som deodorant. Nokre kan oppleve at natron kan vere litt sterkt for huda, ein kan då redusere mengda natron I oppskrifta, eventuelt berre bruke kokosolje.  Blandinga kan du enten ha opp i din gamle deodorantstift, eller i eit glas. Tilsett duftolje som lavendel dersom du ynskjer dette. Oppskrift finn du her.

Sjampo

For stritt hår med kraftige hårstrå kan kokossåpe i fast form vere eit godt alternativ, og det er ikkje sikkert du treng balsam. For fint, skandinavisk hår er ei mildare såpe som du kan lage ved å bruke Flott Matfett (Shea, kokos og raps). Denne får du kjøpt i vanleg daglegvarebutikk. Dette er ei mild såpe og du kan bruke same oppskrift som med kokossåpa, berre at du brukar Flott Matfett i staden. Dei kan begge også brukast til kropp.  Såpe i fastform er meir miljøvennleg fordi den er meir kompakt, og til forskjell frå flytande såpe er det ikkje mulig å overdosere. Den er  difor svært dryg i bruk. Dersom du likar flytande såpe best, kan dette kjøpast på butikkar som bygger på Zero Waste-tankegangen, som til dømes Reindyrka, Råvarene (begge Bergen) og Mølleren Sylvia (Oslo). Lush fører også emballasjefri sjampo og balsam.

img_4635
Kokossåpe og sheasåpe er gode til hårvask, og kan også brukast til kropp og hender, samt til barbering. Foto: Kristine Ullaland
Balsam

Eplesidereddik fungera fint som balsam, men dersom du brukar ein sjampo som er rik på fuktighet, som til dømes sjampoen som er nemnt over, så er det ikkje sikkert du treng balsam. Eventuelt kan eplesidereddik brukast som ein kur når det trengst. Fåas kjøpt i lausvekt i nokre helsekostbutikkar og hos Mølleren Sylvia og Råvarene. Du kan og lage det sjølv av ferske epler.

Handvask

Mange trur at fastsåpe er mindre hygienisk en flytande såpe, men dette stemmer ikkje. Handvask er ein to-stegs-prosess, ein vaskar hendene for so å skylje dei i vatn. Då vil alt av skitt og bakteriar renne av hendene og ned i vasken. Såper i fast form utan emballasje finn du hos fleire helsekostbutikkar, Zero Waste-butikkane Mølleren Sylvia, Råvarene og du kan lage det sjølv.

Barberhøvel

Den gamle klassikaren Safety Razor er på full fart tilbake, og det er ikkje so rart. Ikkje berre tar den seg godt ut på baderomshylla, den er ein god investering og blada kostar rundt 5 krone per stykk. Mange med sensitiv hud opplev mindre irritert hud ved bruk av ein Safety Razor, samanlikna med ein kommersiell barberhøvel. Høyr med familien før du skaffar deg eit eksemplar, det er ikkje utenkeleg at de allereie har ein liggande. Dei eldre modellane er ofte av betre kvalitet en dei nye modellane.

Barberskum

Kokossåpe kan brukast som barberskum, samt olivenolje. Alepposåpa fungera også godt og kan kjøpast i lausvekt hos til dømes Råvarene. Fleire barbersjapper fører også «old school» barbersåper i lausvekt eller metall/ tynt papir.

3203645863_f79956c441_z.jpg
Lag barbersåpe sjølv. Foto: Noel Pennington
Q-tips

Dette er ikkje noko du treng. Du kan heller bruke ein vaskeklut eller eit lommetørkle til å vaske øyra.

Toalettpapir

Nokre vel vekk toalettpapir til fordel for klutar, men for dei som synst dette blir for mykje kan resirkulert, ubleikt toalettpair vere eit godt alternativ. Det finst alternativ som er pakka i papp, men desse får ein berre kjøpt på nett, og då går vinninga opp i spinninga. Serla er det beste alternativet i vanlege daglegvarebutikkar, elles finnest det ulike alternativ hos Zero Waste butikkar og helsekostbutikkar.

Menstruasjon

Tampongar, som er eit vanleg sanitetsprodukt for mange kvinner, er laga av ei blanding mellom bomull og viskose (ryan). Desse produkta er klora, og eit biprodukt av dette er Dioxin og desinfeksjonsbiprodukt (DBPs) som trihalometan. Dioxin er hormonforstyrrande og eit kjend kreftframkallande stoff (karsinogen). Bytt heller til gjenbruksartiklar som tøybind eller menskopp. Menskopp kan brukast 12 timar om gangen, og er absolutt det mest praktiske. Dersom dette ikkje er noko for deg er tøybind eit godt alternativ. Vel eit med så naturlege produkt som mogleg. Hugs at klesvasken vår er ein av verstingane når et kjem til mikroplast.

Vask av bad

Bruk miljøvennlege vaskemiddel når du vaskar badet. Les meir om det her.

Komposter

Visste du at hår og negle kan komposterast? Hiv det i komposten.

 

Toppfoto: Heloïse Choffart

*Grønare kvardag er ei uavhengig heimeside og ingen av referansane er sponsa/ betalt. Dersom du har lyst til å lese meir om Zero Waste-tankegangen finn du informasjon her. For meir baderomsinspo, sjekk ut Grønare kvardag si Pinteresttavle; Grønare bad.

Fuktbar

Jaget etter å halde seg oppdatert på kva kunstige kjemikaliar ein bør halde seg vekke i frå kan følast overveldande. Hopp av køyret og lag dine eigne produkt i staden. Lær korleis du enkelt kan lage din eigen fuktbombe til tørr vinterhud.

Fuktbar er kjapt og lett å lage, og du treng få ingrediensar. Den er fri for kunstige konserveringsmiddel og uønska kunstige kjemikaliar, og smeltar når du tek den på huda. Fuktbaren passar godt som gåve, så lag gjerne fleire når du først er i gang.

Når ein operera med få ingrediensar, ender ein ofte opp med ein fuktighetskrem som er veldig ulik i tekstur avhengig av temperatur og ein risikera emulsjon med vatn, noko som dessverre ikkje er heilt uvaneleg. Fuktbaren er difor eit enkelt og godt alternativ. Den er solid i romtemperatur, og smeltar ved høgre temperatur en dei kremane eg har prøvd hittil. Sidan den smelta når du gnir den på huda, er det vanskeleg overdosere bruken, samanlikna med fuktighetskrem på flaske. Fuktbaren er difor dryg i bruk og varer lenge.

Oppskrift:

1 del bivoks

1 del kokosolje

1 del kokossmør, eventuelt sheasmør

Etserisk olje (alternativt)

Framgangsmåte:

Bland saman alle ingrediensane i ei skål og sett i dampbad. Når ingrediensane er smelta saman, rør godt om og ta dei ut av dampbadet.

Tilsett eteriske oljer om ynskjeleg, som til dømes rose, lavendel eller epleblom. Bland godt saman og hell over i form.

Om du ikkje har silikonform kan du bruke ein mjølkekartong eller liknande. Alternativt, om du ikkje har noko form i det heile, kan du bruke ein tynn bomullsklut i ein liten kopp og helle blandinga over. Fuktbaren vil då feste seg i kluten og når fuktbaren er klar til bruk drar du den opp av forma. Kluten fungera også som innpakning til fuktbaren.

Vask bollar som har vore i kontakt med dei smelta ingrediensane med ein gong etter bruk for å unngå at det stivnar fast. Bivoksen sett seg fort, så det kan spare deg for arbeid om du tek det med ein gong.

La blandinga kjøle seg ned i forma, enten i romtemperatur eller i kjøleskapet. Det tek eit par timar. Når blandinga er stivna, ta den forsiktig ut av forma. Den er då klar til bruk.

Kvar kan ein kjøpe ingrediensane?

Bivoks (seljast på helsekost, hobbyforretningar. Kontakt eventuelt ditt lokale birøktarlag). Om du bur i Bergen kan du kontakte Søylands Biegard, som sel bivoks for 100 kr kiloen.

Kokosolje og kokossmør får du kjøpt i glas hos din lokale helsekostbutikk. Nokre av dei store matbutikkane sel også dette.

Tilpass ditt bruk

Fuktbaren kan lagast i alle mogelege variantar. For eksempel kan den brukast til bleieutslett ved å tilsette sink i oppskrifta. Det fine med å lage sine eigne hygieneprodukt er at du kan lage dei slik du ynskjer. Det gjeld både lukt, ingrediensar og konsistens.

Oppskrifta er fleksibel og du kan sjølv variere kor hard/ mjuk du ynskjer baren ved å tilsette meir bivoks for å gjere den hardare dersom du oppheld deg i varmt klima, eventuelt mindre bivoks om du ynskjer ein mjukare bar. Dersom du kuttar ned på mengda bivoks vil fuktbaren lettare smelte, då kokosolje er svært temperatursensitivt.

Oppskrifta er frå Wellness Mama. Sjekk gjerne ut sida hennar for inspirasjon og oppskrifter.

Lukke til!

Toppfoto: Kristine Ullaland

Olivenolje som ansiktsvask

Olivenolje er ikkje berre sunt å ha i salaten, den er også utmerka å bruke som ansiktsvask og fuktkrem. Lær korleis du kan forenkle dine skjønnheitsrutiner.

Vi lev hektiske liv, ofte i forureina byer, drikker gjerne store mengder kaffi og dusjar i alt for varmt vatn. Det er mange ting som kan gjere at huda kjem i ubalanse, og då er det lett å ty til sterke hjelpemiddel for å få huda i balanse. I tillegg omgjev vi oss om lag konstant med reklamer som fortel oss at vi treng både det eine og det andre for å sjå ut som normale, oppegåande menneskjer. Det seiast at den dagen kvinner blir nøgd med sin eigen utsjånad vil økonomien krasje. I 2014 sto kvinner for 70% av omsetninga innan helse, personleg pleie, etc. på nett. 

Eg har sjølv brukt alt for mykje pengar på hudpleieprodukt som lova bot og betring, samt gått regelmessig til hudpleier for å få mi atopiske hud i balanse. Eg hugsar framleis dei dagane det var vondt å smile, fordi huda var så tørr. Kremane blei stadig sterkare og sterkare for at dei skulle ha noko effekt på huda mi, og produkta byrja etter kvart å bli ganske kostbare og tidkrevjande å bruke.

Eg bestemte meg for å prøve noko heilt nytt, noko som eg faktisk allereie hadde heime; Extra Virgin Olivenolje. Huda endra seg totalt. Eg har ikkje lenger tørr hud eller svarte prikkar på nasa. I tillegg fungera olivenolja både som sminkefjernar, ansiktsvask og fuktkrem. Eg sparar tid, pengar og hylleplass på badet. Dette er no alt eg brukar.

Olje løyser olje

Ein av dei mest grunnleggande prinsippa innan kjemi er at likt løyser likt. Det er difor ikkje so rart at olivenolje fungera so godt som ansiktsvask. Dette er ein effektiv måte å reingjere porene for skitt og bakteriar, skånsamt og naturleg. Kva vi definera som rein hud er ikkje nødvendigvis det kroppen definera som rein hud. Mykje av såpene vi brukar i dag til vask av ansiktet er unødvendig sterke og fører til at vi treng ei rekke nye produkt for å oppnå ei balansert hud. Det er også vanskeleg å halde seg oppdater på kva alle dei kunsige kjemikaliane i produkta faktisk er og kva dei gjer med kroppen vår og miljøet. Det enkle er ofte det beste.

6788557287_4972c8f447_z
Mykje av vår identiet er knytt opp til konsum, men for mange eigendelar kan faktisk virke belastande, på trass av reklamar som lovar det motsatte. Rydd vekk det du ikkje treng i baderomsskapet og erstatt det med gode, naturlege produkt som til dømes olivenolje. Foto: Hernàn Piñera

Velg riktig olivenolje

Ei god olivenolje inneheld mykje antioksidantar, samt vitamin A og E. I Norge har vi lite kunnskap om korleis vi kan finne ein god olivenolje, og tek gjerne den billigaste vi finn i butikken. Extra Virgin-nemninga er ingen garanti for at olivenolja har ein god kvalitet, og oljen kan gjerne vere blanda med hasselnøttolje utan at dette kan kjennast på smaken. Det er ikkje sikkert at dette gjer so mykje forskjell for den gjevne forbrukar, men det er viktig å vere oppmerksam på kva varer ein ynskjer å kjøpe og kva varer ein faktisk kjøper. Olivers & Co sel flotte kvalitetsoljer om du ynskjer å vere sikker på at du kjøper ei rein Extra Virgin Olivenolje, eventuelt er full opphavsnemning på flaska eit kvalitetsstempel. Hugs at olivenolje er ei ferskvare med haldbarheit i 18-24 månadar.

Kva du treng

Extra Virgin Olivenolje, gjerne økologisk

Vaskeklutar i bomull

Duftolje (valfritt)

Korleis gå fram

Masser olivenolje i ansiktet som vanleg. Blautgjer ein vaskeklut i varmt vatn og legg over ansiktet. Bruk so kluten til å tørke av oljen med. Pass på å få med områder rundt nase og munn.

Mest truleg vil det vere nok å gjere dette på kvelden, medan du vaskar ansiktet i kun vant på morgonen.

Oppbevaring

Fyll olivenoljen over i ei fin pumpeflaske som du kan ha på badet. Vel gjerne ei lystett behaldar for å halde oljen so frisk som mogleg. Om du allereie har ein behaldar du kan bruke i klart glas, ikkje fyll behaldaren heilt opp og fyll på etter kvart. Olja er svært drøy i bruk.

Behaldaren som er brukt i toppfotografiet er gjennbruk av ei lita glasflaske som rommar 100 ml. Den blir brukt til reise.

Tilsette lukt?

Dersom du føler du luktar litt som ein salat når du brukar olivenolje som ansiktsvask, tilsett nokre dråpar duftolje. Ver merksam på at ikkje alle duftoljene egnar seg til denne bruken. Rådfør deg med butikktilsette før du kjøper noko du ikkje er kjend med. Til dømes er kanelduftolje veldig sterkt for huda. Det finnest også ulike typar duftolje. Rein duftolje av rose kan anbefalast.

Kritikk av olivenolje som ansiktsvask

Eit av argumenta for at olivenolje ikkje bør brukast som sminkefjernar, ansiktsvask eller fuktkrem, er at den ikkje trenger i djupna av huda, men berre går på overflata. Men kvifor er det nødvendig at den går i djupna? Sjølv meina eg at fuktigheit er det mest nødvendige for å vedlikehalde huda, noko som olivenolje gjer for meg. Balansert hud kjem sjølvsagt ikkje berre frå utvendig behandling, men også frå innsida gjennom kva vi et, drikk og gjer i løp av kvardagen.

Andre oljer

Når du skiftar over frå dine kommersielle produkt til olivenolje, kan huda få kviser, men dette vil gå over etter 1-3 veker. Dersom huda ikkje har noko positiv effekt av olivenolje etter 1-3 veker kan du prøve ut andre oljer. Det finnast ei mengde ulike lett tilgjenglege naturlege oljer som kan passe deg, som til dømes avokadoolje. Nokon blandar også ut olivenoljen med eplecidereddik. Eplecidereddik lukkar porar, i likskap med ein natronskrubb.

Lukke til!

Ta gjerne kontakt om du har spørsmål.

Toppfoto: Kristine Ullaland